Home > Algemeen > Wetsvoorstel Auteursrecht potentieel fataal voor open source en open licenties. Heldere toelichting is cruciaal.

E-mail: Wetsvoorstel Auteursrecht potentieel fataal voor open source en open licenties. Heldere toelichting is cruciaal.

Op dit moment domineren een aantal grote maatschappelijke thema’s zoals racisme, COVID-19 en de daaruit volgende economische problemen het publieke debat. Een lastig moment om aandacht te krijgen voor andere minder in het oog springende maar op termijn even maatschappij ontwrichtende thema’s.

Laat ik daarom direct tot de kern komen:

  • Op 18 juni a.s. zal minister Sander Dekker cruciale wijzigingen in de Nederlandse Auteurswet (Implementatiewet richtlijn auteursrecht) voorleggen aan de Tweede Kamer
  • Voor die tijd kunnen de vaste commissieleden van het Ministerie van Justitie en Veiligheid en het Ministerie van OCW via cie.jv.inbreng@tweedekamer.nl vragen insturen
  • De richtlijn dreigt op een fundamenteel punt verkeerd uitgelegd te worden. Wat voor Nederland als kennis- en innovatieland desastreuze gevolgen kan hebben.  

Een open licentie is een overeenkomst tussen een creatieve maker en de rest van de wereld. In tegenstelling tot een gesloten licentie staat de auteur bij een open licentie kosteloos hergebruik toe. Als de Tweede Kamer overweging 82 uit de richtlijn niet expliciet overneemt,  zal de huidige Nederlandse Auteurswet (artikel 25(d)(2) ) de auteur onbedoeld de mogelijkheid geven om ergens in de toekomst op deze open licentie terug te komen en alsnog geld te eisen.
Dit ondermijnt het gebruik van open licenties door burgers, kunstenaars, programmeurs, wetenschappers, journalisten, overheden, onderzoekers, maatschappelijke en commerciële ondernemingen. Kortom, het staat haaks op wat Nederland wil uitstralen als kennis- en innovatieland. Het staat haaks op de regels van goed bestuur omdat het met terugwerkende kracht juridische onzekerheid brengt voor burgers, overheden, organisaties en bedrijven die op dit moment gebruik maken van open licenties.

We zijn maatschappelijk afhankelijk van Open Licenties!

Ik geef u graag een aantal voorbeelden van zaken die momenteel onder een open licentie vallen:

  • De overheid maakt zelf gebruik van open licenties; het ministerie van BZK heeft een actieprogramma Open Overheid en heeft ook de volgende richtlijn rondom Open Source Software: “Open Source Software moet bij aanbestedingsprocedures een gelijkwaardige positie innemen ten opzichte van ‘gesloten’ software en verdient bij gelijke geschiktheid de voorkeur.” Door overweging 82 niet op te nemen stelt de overheid zich met terugwerkende kracht bloot aan het gevaar van claims.
  • Wetenschappers, onderzoekers en kennisinstellingen maken gebruik van open licenties om wetenschappelijk onderzoek en inzichten te delen. Nederland heeft zelf de ambitie uitgesproken dat in 2024 alle academische publicatie open access gepubliceerd worden. In gevallen zoals de huidige COVID-19 moet je er toch niet aan denken dat deze vrije uitwisseling van inzichten geremd wordt door een vrees voor latere niet in te schatten financiële claims.
  • De maatschappij als geheel maakt gebruik van (internet)communicatietechnologieën gebaseerd op een open broncode. Het is zeer ontwrichtend als deze basisinfrastructuur (internet, e-mail, videobellen, appen etc)  in gevaar dreigt te komen door een bestuurlijk gecreëerde onzekerheid over gebruiksvoorwaarden.

Concrete voorbeelden van het gebruik van open licenties uit het dagelijks leven

  • 90% van de techniek achter het internet is open source
  • Wikipedia kan niet bestaan zonder open licenties
  • Alle Android smartphones 
  • 1,6 Miljard open gelicenseerde foto’s, video’s, muzieknummers, teksten, illustraties etc.

Waar dreigt het gevaar?

Vanuit Open Nederland zullen we de Tweede Kamer commissieleden een e-mail sturen met het uitdrukkelijke verzoek om in de memorie van toelichting te bevestigen dat: “De auteurswet niet mag worden uitgelegd als een beletsel voor houders van exclusieve rechten om het gebruik van hun werken of andere materialen kosteloos toe te staan.”

Wat kunt u doen?

  • Wilt u of uw organisatie er zelf actie op ondernemen of over publiceren? Maarten Zeinstra (voorzitter Open Nederland) en de overige bestuursleden kunnen u ondersteunen (maarten@opennederland.nl |  06 43 05 39 19)

  • Wilt u kort iets posten? Het is belangrijk dat de commissieleden (en de politieke partijen) voor 18 juni vragen insturen en begrijpen dat er tijdens een reguliere Tweede Kamer sessie iets fundamenteels fout dreigt te gaan. Dat kan dus in de trend van:

    @OpenNederland @WikimediaNL @CC_NL doen oproep aan 2e kamerleden: Let op! Wetsvoorstel Auteursrecht op 18/6 potentieel fataal voor internettechnologie, open source, Android en 1,6 miljard open licenties! https://www.opennederland.nl/algemeen/wetsvoorstel-auteursrecht-potentieel-fataal-voor-open-source-en-open-licenties-heldere-toelichting-is-cruciaal/

    @OpenNederland @WikimediaNL @CC_NL doen oproep aan 2e kamerleden: Let op! Wetsvoorstel Auteursrecht op 18/6 brengt innovatiekracht NL in gevaar:  https://www.opennederland.nl/wp-content/uploads/2020/06/Suggestie-aanpassing-MvT-35454-open-nederland.pdf

    #kamerleden opgelet! #Wetsvoorstel #Auteursrecht laat innovatiekansen liggen. Lees hier welke kleine aanpassing nodig is: https://www.opennederland.nl/wp-content/uploads/2020/06/Suggestie-aanpassing-MvT-35454-open-nederland.pdf Behandeling is 18/6. @OpenNederland @WikimediaNL @CC_NL #tweedekamer #

  • Iets anders waar we u mee kunnen ondersteunen? We horen het graag.

Met vriendelijke groet,
Hessel van Oorschot
Secretaris Open Nederland
hessel@opennederland.nl
06 180 830 79